Ryzyko cukrzycy
Oszacuj ryzyko cukrzycy typu 2 na podstawie kilku prostych pytań (skala FINDRISC). Kwestionariusz FINDRISC (Finnish Diabetes Risk Score). Liczymy w przeglądarce — dane nie opuszczają Twojego urządzenia.
Czym jest skala FINDRISC
FINDRISC to kwestionariusz opracowany w Finlandii, szacujący ryzyko rozwoju cukrzycy typu 2 w perspektywie najbliższych dziesięciu lat. Opiera się na ośmiu pytaniach o wiek, wskaźnik masy ciała, obwód talii, aktywność fizyczną, spożycie warzyw i owoców, przyjmowanie leków na nadciśnienie, wcześniejsze podwyższone wyniki glukozy oraz cukrzycę w rodzinie.
Narzędzie jest wykorzystywane w profilaktyce także w Polsce, bo nie wymaga badania krwi ani wizyty — wystarczy znajomość własnych parametrów. Jego zadaniem jest wyłonienie osób, u których warto oznaczyć poziom glukozy, a nie postawienie rozpoznania.
Co zrobić z wynikiem
Im wyższa suma punktów, tym większe prawdopodobieństwo, że w ciągu dekady rozwinie się cukrzyca typu 2. Wynik podwyższony jest wskazaniem do oznaczenia glukozy na czczo, a przy wartościach granicznych — do wykonania testu obciążenia glukozą. O tym, które badanie ma sens, decyduje lekarz.
Cukrzyca typu 2 rozwija się latami i przez długi czas nie daje objawów, dlatego u części osób rozpoznaje się ją dopiero przy okazji powikłań. To właśnie czyni takie kwestionariusze użytecznymi: pozwalają zareagować, zanim pojawi się cokolwiek niepokojącego.
Częste pytania
Czym jest kwestionariusz FINDRISC?
To narzędzie przesiewowe szacujące ryzyko rozwoju cukrzycy typu 2 w ciągu najbliższych dziesięciu lat na podstawie ośmiu pytań o wiek, masę ciała, obwód talii, aktywność, sposób odżywiania, leczenie nadciśnienia, wcześniejsze wyniki glukozy i cukrzycę w rodzinie. Nie wymaga badania krwi.
Czy wysoki wynik oznacza cukrzycę?
Nie. Kwestionariusz szacuje ryzyko, a nie rozpoznaje chorobę. Podwyższony wynik jest wskazaniem do oznaczenia glukozy na czczo i rozmowy z lekarzem rodzinnym, który zdecyduje o dalszej diagnostyce.
Jakie badanie potwierdza cukrzycę?
Podstawowym badaniem jest oznaczenie glukozy w osoczu krwi żylnej na czczo — za prawidłowy uznaje się wynik 70–99 mg/dl. W sytuacjach wątpliwych wykonuje się doustny test obciążenia glukozą, a pomocniczo oznacza hemoglobinę glikowaną. Rozpoznanie stawia lekarz na podstawie wyniku i obrazu klinicznego.
Kto powinien badać poziom glukozy regularnie?
Zalecenia Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego przewidują badanie przesiewowe co trzy lata u każdej osoby po 45. roku życia. W grupach ryzyka — przy nadwadze lub otyłości, cukrzycy w najbliższej rodzinie, nadciśnieniu, po przebytej cukrzycy ciążowej, przy małej aktywności fizycznej — badanie wykonuje się co roku, niezależnie od wieku.
Czy cukrzycy typu 2 można zapobiec?
Ryzyko można istotnie zmniejszyć. Badania nad interwencjami stylu życia pokazują, że regularna aktywność fizyczna, redukcja masy ciała u osób z nadwagą i zmiana sposobu odżywiania opóźniają lub ograniczają rozwój choroby u osób z grupy podwyższonego ryzyka.